Ana sayfa Genel Türkiye’deki Mercimeğin Yüzde 80’i Kanada’dan İthal Ediliyor İddiası

Türkiye’deki Mercimeğin Yüzde 80’i Kanada’dan İthal Ediliyor İddiası

1234
0
mercimek kanadadan ithalat

Son günlerde sosyal medyada yapılan bir paylaşımdaki iddiaya göre, Kanada’da 1982 yılında mercimeğin tohumu Türkiye’den alınarak üretimine başlanmıştır ve günümüzde Türkiye, mercimeğin %80’ini Kanada’dan almaktadır.

Ancak bu iddia doğru değildir. Kanada’ya tohum Türkiye’den gitmemiştir ve Türkiye tükettiği mercimeğin %80’ini Kanada’dan ithal etmemektedir.


mercimek ithali


Al Slinkard Geliştirdi

Kanada’yı mercimekle tanıştıran ülke Türkiye olmadığı gibi Kanada’da mercimek üretimine iddiada bahsedildiği gibi 1982’de değil, 1972’de yapılan bir çalışmayla başlanmıştır.

mercimek tohumu

Dünyadaki büyük ve verimli bakliyat yetiştiriciliği programlarından birine ev sahipliği yapan Saskatchewan Üniversitesi, ABD’nin bir eyaleti olan Idaho’ya yeni gelişen Mahsul Geliştirme Merkezi (Crop Development Centre) kapsamında 1971‘de bezelye yetiştiriciliği arayışına girmesiyle bir süreci başlatmış oldu. Saskatchewan Üniversitesi, Idaho Üniversitesi‘nde bulunan Al Slinkard‘ı seçerek yeni mercimek türlerinin bulunmasına zemin hazırladı.

1972‘de yeni bir mercimek türü geliştiren Dr. Al Slinkard, Kanada’da bakliyat endüstrisinin babası olarak bilinmektedir.

al slinkard
Kanada’da mercimek üretiminin gelişimi

Türkiye’de Mercimek Üretimi

Türkiye’de kırmızı ve yeşil mercimek ekim alanları günümüze kadar azalmıştır. NAD (Nadas Alanlarının Değerlendirilmesi
Araştırma ve Yayın Projesi) ile birlikte 1980’lerin başında hızlı bir şekilde genişleyen ekim alanları 2000’li yılların başında toplamda 4 Milyon 720 bin dekar iken, 2016 yılındaki alan 2 Milyon 522 bin dekara gerilemiştir.

mercimek üretimi
Türkiye’de Mercimek Ekim Alanları, TÜİK 2016

Mercimek üretimi, 1980’lerden bu yana giderek azalırken dünyada lider olunan ürünler arasında Türkiye’de mercimek üretimi üçüncü sıradadır. 2016 yılında Türkiye’de toplamda 365 bin ton mercimek üretilirken, bir önceki yılda 360 bin ton üretilmiştir.

Türkiye'de mercimek üretimi
TÜİK, 2016

Mercimek üretimindeki azalışlar sürekli olmamış, beşer yıllık üretim aralığı verilen grafikte 2005 ve 2016 yıllarında dönemsel artışlar da meydana gelmiştir.


Mercimek Dış Ticareti

Türkiye’de mercimek üretimi, nüfus artışları nedeniyle iç talebi karşılayamaz hale geldiğinden dolayı mercimek ithalatı giderek artmıştır. Aynı zamanda ihracat oranı da ithalattaki gibi istikrarsız bir şekilde yıldan yıla artış göstermiştir.

mercimek dış ticareti

Türkiye’nin mercimek ithalatı yaptığı ülkeler arasında payı en çok olan ülke Kanada‘dır. İhracat yaptığı ülkeler arasında en büyük pay ise Orta Doğu ve Afrika‘nındır. Sudan, Mısır ve Suudi Arabistan sırasıyla Türkiye’nin ana ihracat pazarlarıdır.

mercimek ithalatı
Türkiye’nin Mercimek İthalatı Yaptığı Ülkeler

USDA Küresel Tarım Bilgi Ağı (Global Agricultural Information Network) raporuna göre, Türkiye 2015 yılında toplamda 105 bin 717 ton mercimek ithalatı yapmıştır. Yapılan ithalatta Kanada’dan 99 bin 838 ton mercimek alımı yapılmıştır. Kanada’dan yapılan ithalatın toplam mercimek ithalatı içindeki payı ise %80’den fazladır.

Ancak şu noktaya dikkat edilmelidir ki, Türkiye’de tüketilen mercimek miktarı, Türkiye’deki üretimin büyük kısmı ile ithal edilenlerin toplamından oluşmaktadır. Yani, üretilen mercimek doğrudan tüketilmemekte, atıl ürünler, tohumluk ürünler ve ihracat payı ayrılmaktadır.

Türkiye’de 2015 yılı verilerine tekrar bakıldığında mercimekte toplamda 360 bin ton üretim yapılmakta ve 105 bin 717 ton dış alım yapılmaktadır.

İddiada bahsedilen %80’lik oran, toplam mercimek tüketim payı içindeki oran değil, Türkiye’nin toplam ithal ettiği mercimek oranının içerisindeki paydır. 


% 10
Doğruluk Yüzdesi

Kaynaklar:

1-Twitter 2-Umr Agap 3-Canada 150 Usask 4-Producer 5-Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı  6-Ulusal Tarım 7-USDA GAIN Report 8-Dergipark

[Toplam:0    Ortalama:0/5]

BİR CEVAP BIRAK

Please enter your comment!
Please enter your name here

*