Ana sayfa Genel Norveççe’de “Atatürk Gibi Düşün” Diye Bir Deyim Bulunduğu İddiası

Norveççe’de “Atatürk Gibi Düşün” Diye Bir Deyim Bulunduğu İddiası

14
0

 

İhbar olarak dogrula.org’a gelen ve İnternet ortamlarında sıkça yer alan “Norveççe’de Atatürk gibi düşün diye bir deyim bulunduğu” iddiası, pek çok platformda paylaşılarak bir sosyal medya efsanesi haline gelmiştir.

İddia CumhuriyetSözcüAydınlıkYeniçağ gibi gazetelerde de paylaşılmış; aynı cümlenin ingilizce çevirisi de Facebook gibi platformlarda yer almıştır.

 

Ancak söz konusu iddia doğru değildir, Norveççe’de böyle bir deyim bulunmamaktadır.

İddia gündeme geldikten sonra bazı yazar ve gazeteciler tarafından benzer şekilde hikayeleştirilmiş ve kendilerinin deneyimlediği iddiasıyla paylaşılmıştır. Orijinal dilinde aratıldığında bunun uydurma bir haber olduğu görülebilir.


İddianın Kaynağı Ne?

İnternet ortamlarında referans alınan, araştırmacı yazar Prof. İlknur GÜNTÜRKÜN KALIPÇI adlı bir kişi tarafından bir konferans notu olarak anlatılan hikayenin ilgili kısmında şu satırlar geçmiş:

 

Fakat söz konusu hikayedeki iddianın bir dayanağı yok.

Ayrıca İlknur GÜNTÜRKÜN KALIPÇI isimli şahıs bir yazar ve bahsedildiği gibi profesör ünvanı da bulunmuyor.

 

Anlatılan hikayenin yer aldığı kaynaklarda bu kişinin profesör, Atatürk Kültür Dil ve Tarih Yüksek Kurumu üyesi ve Başbakanlık Atatürk Araştırmacısı olduğu bilgisi yer alıyor, ancak bu bilgiler doğru değil, çünkü herhangi bir akademik yayınına ya da bir üniversite bünyesinde elde ettiği profesörlük ünvanına rastlanmıyor.


İlknur Güntürkün Kalıpçı’nın 2004’te Anlattığı Hikaye 2002’de Ekşi Sözlük’te Paylaşılmış

İddia sahibi İlknur Güntürkün Kalıpçı’nın, 2004 yılında konferansta gerçekleştiğini öne sürdüğü hikaye, aslında 2002 yılında Ekşi Sözlük’te bir kullanıcı tarafından yorum olarak benzer ifadelerle yazılmış. Yani bu konudan 2 yıl önce de bahsedilmiş. Ekşi Sözlük’teki yazının da bir dayanağı bulunmuyor, ancak İlknur Güntürkün Kalıpçı’nın Ekşi Sözlük’teki bu paylaşımı hikayeleştirmiş olma ihtimali görünüyor.


Benzer Hikaye 2016’da Nasuh Mahruki Tarafından da Anlatılmış

Benzer bir hikayeyi Nasuh Mahruki de 20 yaşında, yani 1988 yılında deneyimlediğini yazmış. Ancak Mahruki’nin 2016 yılı öncesinde bu anısı üzerine hiçbir yazısı bulunmaması ise dikkat çekiyor.


Yine Benzer Bir Hikaye Ümit Zileli Tarafından Anlatılmış

Ümit Zileli de köşe yazısında, Utku Oğuz Adlı işadamının İtalya’da aynı hikayeyi 2002 yılında yaşadığını benzer cümlelerle yazmış:


Norveççe’de Böyle Bir Deyim Yok

Orijinal dilinde aratıldığında, Norveççe’de böyle bir deyime rastlamak mümkün değil. Birkaç dilde yapılacak basit bir Google aramasıyla bu sonuca ulaşılabiliyor.

Meraklılarının uluslararası forumlarda da gündeme getirmesi üzerine Norveçliler konu hakkında yazmış, bu deyimi kendi dillerinde asla duymadıklarını söylemiş.

Norveççede “Türk gibi sinirli” (sint som en Tyrk / angry as a Turk ) deyiminin yer aldığını yazan Norveçliler, “Atatürk gibi düşünmek” deyiminin bulunmadığını söylüyor.

Forumdaki bir iddia sahibinin “Atatürk gibi düşünmek” deyiminin Norveç’te çok sık kullanıldığını iddia etmesine rağmen, yorumlarda buna dair bir yazı yer almıyor.

 

Forumda İlknur Güntürkün Kalıpçı kaynak gösterilmiş, bunun üzerine yorum yapan Norveçli yazarlardan biri, ulusal kahraman Atatürk’ü onurlandırarak vatandaşları etkilemeye çalışmak amacıyla söylenmiş olabileceği ihtimalini belirtmiş.

Forum yazışmalarına buradan ulaşabilirsiniz.

Google Aramalarında da “Atatürk Gibi Düşün” Deyimi Yok

“Çaresiz hissettiğinde Atatürk gibi düşün” sözünü Norveççe’ye çevirip arattığımızda (når du føler deg håpløs, tenk som Ataturk), bu sonuca dair herhangi bir yazıya ya da bilgiye rastlanmıyor. Çıkan tüm aramalar Türkler tarafından yapılmış ve bu şekilde endekslenmiş. Aynı arama Norveççe kaynaklarda da sonuç vermiyor.

 

Aynı cümleyi (çaresiz hissettiğinde Atatürk gibi düşün) İngilizce “when you feel hopeless think like ataturk norwegian” olarak aratınca da bir sonuca ulaşılmıyor.

Sözün kısası, Norveççe’de Atatürk ile ilgili bir deyim yok, fakat “Türk gibi sinirli — sint som en Tyrk” deyimi var.

 


Blog Yazarı da Norveç Seyahatinde Sormuş

Tüm bunlara ek olarak, blog yazarı Gürkan Genç Norveç’e yaptığı bir seyahat esnasında bu deyimi Norveçlilere sormuş ve böyle bir deyimin aslında olmadığını teyit etmiş.


Celal Bayar’ın “Atatürk Gibi Düşünmek” Adlı Kitabı

Türkiye Cumhuriyeti’nin 3. Cumhurbaşkanı Celal Bayar’ın İsmail Bozdağ tarafından derlenen “Atatürk Gibi Düşünmek” isimli bir kitabı bulunuyor. Yıllar önce yazılmış bu kitabın, Norveççe’de bulunan deyim efsanesine ilham verdiğini düşünebiliriz.


 

Görüldüğü üzere iddia doğru değildir. İlk olarak 2002’de gündeme geldikten sonra bazı yazar ve gazeteciler tarafından kendileri yaşamış gibi hikayeleştirilen iddianın hiçbir dayanağı yoktur. İlgili deyime orijinal dilinde ve başka dillerde yapılan Google aramalarında da rastlanmamıştır.

Kaynaklarkaynak1kaynak2kaynak3kaynak4kaynak5kaynak6kaynak7kaynak8kaynak9kaynak11kaynak12kaynak13kaynak14

[Toplam:1    Ortalama:5/5]

BİR CEVAP BIRAK

Please enter your comment!
Please enter your name here

*