Ana sayfa Genel Kültür Sanat Avludaki Kadınlar Tablosunun Halife Abdülmecid’e Ait Olduğu İddiası

Avludaki Kadınlar Tablosunun Halife Abdülmecid’e Ait Olduğu İddiası

2186
0
avludaki kadınlar tablosu

Avludaki Kadınlar tablosunun Halife Abdülmecid Efendi’ye ait olduğu iddia edildi. Geçtiğimiz günlerde, İKSV (İstanbul Kültür Sanat Vakfı) tarafından Koç Grubu ana sponsorluğunda düzenlenen 15. İstanbul Bienali kapsamında Abdülmecid Efendi Köşkünde, Ömer Koç‘un koleksiyonundan bazı eserler sergilendi. Sosyal medyada ve bazı yayın organları tarafından, bu eserlerin Abdülmecid Efendi’ye saygısızlık olduğu ileri sürülmüştü.

Sergiye gelen tepkiler üzerine, Abdülmecid Efendi’nin aslında “Avludaki Kadınlar” isimli bir “Nü” tablosunun bulunduğu ve bu tabloda haremindeki kadınların çıplak olduğu iddia edildi. 

Avludaki Kadınlar isimli tablonun Son Halife Abdülmecid Efendi‘ye ait olduğu iddiası büyük oranda doğrudur. 


avludaki kadınlar resmi


Meclis Arşivindeki Albüm 

Türkiye Büyük Millet Meclisinin açık erişim dijital arşivinde bulunan bir albümde, Abdülmecid Efendinin kendi yaptığı düşünülen eserlerin fotoğrafları bulunmaktadır. Avludaki Kadınlar isimli eser de bu albümün içindedir:

avludaki kadınlar tablosuSadece meclis arşivinde bir fotoğrafta bulunan Avludaki Kadınlar isimli eserin yanı sıra, Abdülmecid Efendi‘nin 8 eserinin daha fotoğrafı bulunmaktadır.


Halifelik Döneminden Önce Yaptı

Gazeteci ve yazar Murat Bardakçıya göre ise, Avludaki Kadınlar tablosunu Abdülmecid Efendi, henüz halife olmadığı dönemde yapmıştır:

“Abdülmecid Efendi, tabloyu 1899 senesinde henüz şehzade olduğu, günün birinde taht sırasında yer alma ihtimalinin hiçbir şekilde bulunmadığı, hatta halifeliğinin hayal bile edilemeyeceği bir dönemde yapmıştı…
1899’da tahtta Sultan Abdülhamid vardı ve Abdülmecid Efendi henüz 31 yaşında idi. O sırada “taht sırası” düşüncesini bir tarafa bırakın, “veliahd” kavramı bile yoktu…

Son Halife nü resimler yapmaya cesaret edecek kadar çağdaş bir şahsiyetti” yorumu yanlıştır; sözkonusu tablo ile hilâfetin hiçbir alâkası bulunmamaktadır, tablonun yapıldığı tarih ile Abdülmecid Efendi’nin hilâfet makamına gelmesi arasında tam 23 sene, yani nerede ise çeyrek asır vardır!”

Bardakçı‘ya göre, Abdülmecid Efendi’nin tek “nü” tablosu  “Avluda Kadınlar” değildir, böyle başka eserleri de vardır.

Örneğin, yine TBMM arşivinden Milli Saraylar yayını olan Osmanlı Hanedanından Bir Ressam Abdülmecid Efendiisimli kitapta bulunan başka nü eserleri daha bulunmaktadır. İşte onlardan bir tanesi:

avludaki kadınlar tablosu


Neslişah Sultan Tablodaki Kadınlar Tanıyor Mu?

abdülmecid efendi torunu
Neslişah Osmanoğlu

Murat Bardakçı‘nın, son padişah Sultan Vahideddin ile son halife Abdülmecid Efendi‘nin torunu olan ve 2012 yılında vefat eden Neslişah Osmanoğlu‘nun biyografi kitabını yazdığı sırada aralarında bahsi geçen “Avludaki Kadınlar” tablosundaki bazı kadınları Neslişah Sultan’ın bizzat tanıdığını söylendi:

“Bu resim Halife’nin mi, yoksa bir başkasının mı, tartışmalarına sebep olan “Avluda Kadınlar” tablosunu kitapta kullanmak istedim….
Tablonun elimizde fotoğrafları da vardı ve hangi ailenin koleksiyonunda bulunduğunu Halife’nin ailesi de, ben de zaten biliyorduk… Neslişah Osmanoğlu, üstelik Halife’nin tablosunda görünen saray kadınlarının bazılarını bizzat tanımış ve 1930’lu senelerde artık yaşlı birer hanım olan o saray kadınlarından bazıları ile beraber yaşamıştı…”


Gustave Boulanger’a Ait İddiası

Bir diğer iddiaya göre, 2013 yılında Radikal‘de yer alan “Halife Abdülmecid Aptal Mıdır?” başlıklı haberde, Beşir Ayvazoğlu tablonun Abdülmecid Efendi’ye ait olmadığını söylemişti.

Ayvazoğlu, Avluda Kadınlar tablosunun büyük ihtimalle Fransız ressam Gustave Boulanger’e veya onu ustaca taklit eden başka bir ressama ait olduğunu iddia etmişti. İddiasına dayanak olarak ise şunları eklemişti:

Abdülmecid Efendi’ye ait olduğu iddia edilen tablo, Gustave Boulanger’nin mesela “Le Harem du Palais” (Sarayda Harem), The Bathers (Yıkananlar), “The Slave Market” (Köle Pazarı) ve “A Summer Bath at Pompeii” (Pompeii’de Bir Yaz Hamamı) adlı tablolarıyla karşılaştırılırsa birbirine benzeyen birçok ayrıntı görülecektir.

avludaki kadınlar resmi

abdülmecid efendi
Avludaki Kadınlar Tablosu

“Avluda Kadınlar” tablosunun tam ortasında çeşmenin yanında çömelmiş kadın figürünün neredeyse aynısı “The Slave Market”ta, geniş yapraklı ağacın bir benzeri “Le Harem du Palais”da, çiçeklerin sarıldığı sütunların benzerleri de “A Summer Bath at Pompeii”de vardır. Bu tabloların üçünde, “Avluda Kadınlar”daki gibi yerde serili ve perde gibi kullanılan birbirine benzer halılar göze çarpmaktadır.

Hemen her resmine bir de siyahî cariye konduran Boulanger’nin akademik üslûbu benzerlerinden rahatlıkla ayırt edilebilir.”

Ancak Beşir Ayvazoğlu’nun bahsettiği, Boulanger ile Abdülmecid Efendi‘nin tablolarındaki benzerlikler bir iddia olmaktan öteye geçememiştir.


Doğruluk Yüzdesi 90
Doğruluk Yüzdesi

Kaynaklar:

1-TBMM Arşivi 2-TimeTürk 3-Twitter 4-HaberTürk 5-Radikal 

[Toplam:0    Ortalama:0/5]

BİR CEVAP BIRAK

Please enter your comment!
Please enter your name here

*